De verwachting
Welk gedrag hoort bij deze situatie? Een duidelijke beschrijving helpt mensen dezelfde vraag te bespreken.
CONTROLE
Wat kun je controleren?
Een verwachting krijgt betekenis wanneer je haar kunt vergelijken met wat er gebeurt. Daarbij zijn de grenzen net zo belangrijk als de uitkomst.
De waarneming
Wat gebeurde er daadwerkelijk? Leg de uitkomst naast de verwachting en benoem het verschil.
De grens
Een controle gaat over bepaalde situaties. Een geslaagde controle zegt niet dat een heel systeem foutloos is.
Een resultaat gaat over de situaties die zijn onderzocht. De omstandigheden en de grenzen horen bij de uitleg.
Meer dan een groen vinkje
Een uitkomst heeft context nodig.
De mededeling ‘het werkt’ laat veel vragen open. Wat is er gedaan, met welke gegevens, in welke versie en onder welke omstandigheden?
Een bruikbare controle begint met een concrete verwachting. Daarna kun je bespreken wat er daadwerkelijk is waargenomen. Als die twee verschillen, is dat een aanleiding om de oorzaak te onderzoeken. De software kan anders reageren, maar ook de verwachting of de gebruikte gegevens kunnen onduidelijk zijn.
Voor een opdrachtgever is het relevant om beide kanten te kunnen volgen. Alleen de uitkomst zien is onvoldoende om te begrijpen welke vraag is beantwoord. Alleen een beschrijving lezen vertelt nog niet wat er in de software gebeurde.
Vragen voor een beoordeling
Wat wil je naast de uitkomst weten?
Gebruik deze vragen wanneer je een oplevering, wijziging of controleverslag bespreekt. Ze helpen om te begrijpen welke conclusie een resultaat wel en niet ondersteunt.
Welke situatie is bekeken?
Vraag naar het vertrekpunt, de handeling en de relevante regel. ‘Een medewerker kan een aanvraag afronden’ laat bijvoorbeeld nog open welke medewerker en welke aanvraag bedoeld zijn.
Welke versie en omgeving?
Een resultaat hoort bij de softwareversie, instellingen, gegevens en omgeving waarin het ontstond. Een andere combinatie kan een andere uitkomst geven.
Wat is feitelijk waargenomen?
Maak onderscheid tussen de gewenste uitkomst en de vastgelegde waarneming. Vraag hoe een verschil is onderzocht en welke onzekerheid nog resteert.
Wat is niet onderzocht?
Een controle op één procesregel zegt op zichzelf niets over alle andere regels, prestaties, toegankelijkheid of beveiliging. Die onderwerpen vragen elk om een passende beoordeling.
Regels blijven niet stilstaan
Een wijziging stelt een nieuwe vraag.
Als de regel verandert, moet opnieuw duidelijk worden welk gedrag je verwacht. Ook lopend werk kan daarbij een andere behandeling nodig hebben.
Voor de wijziging
Leg vast welke afspraak geldt en op welke situaties die betrekking heeft. Benoem ook wat er gebeurt met uitzonderingen en werk dat nog niet is afgerond.
Na de wijziging
Bespreek vanaf wanneer de nieuwe regel geldt, welk bestaand gedrag moet blijven werken en welke situaties opnieuw moeten worden bekeken. Eerdere resultaten beantwoorden niet automatisch deze nieuwe vragen.
Controleerbaarheid heeft een grens: de beschreven en onderzochte situaties. Die grens hoort bij de uitleg van een resultaat.
Hoe wij hiermee werken.
Voordat we bouwen, maken we het gewenste gedrag concreet in gewone taal, inclusief uitzonderingen en grenzen. Tijdens het bouwen bespreken we met je hoe het resultaat wordt beoordeeld, welke situaties daarbij horen en wat buiten die beoordeling valt.
VRAGEN & ANTWOORDEN
Goed om vooraf te weten.
Betekent een geslaagde controle dat software foutloos is?
Nee. Een controle beantwoordt een bepaalde vraag onder bepaalde omstandigheden. Situaties die niet zijn beschreven, andere gegevens of een gewijzigde omgeving kunnen ander gedrag opleveren. Daarom zijn de dekking en de beperkingen onderdeel van het gesprek.
Is een demo hetzelfde als een controle?
Een demo kan laten zien hoe een handeling verloopt. Daarmee is nog niet duidelijk welke verwachting is beoordeeld, of de uitkomst is vastgelegd en welke andere situaties zijn onderzocht. Vraag naar die context als je er een besluit op wilt baseren.
Kunnen alle onderwerpen met dezelfde controle worden afgedekt?
Een procesregel, de leesbaarheid van een scherm en de reactie op veel gelijktijdig gebruik stellen verschillende vragen. Een resultaat op het ene onderwerp is geen conclusie over het andere. Spreek af wat per onderwerp moet worden onderzocht.
EEN GOED BEGIN
Waar loopt je werk vast?
Begin bij één situatie.Neem contact op